Pusula
pusula ile yön bulmapusula ile ilgili 3 temel beceriyi öğrenmelisiniz. - kerteriz ayarlamak - kerteriz almak- kerteriz takip etmek kerteriz: en basit anlamıyla, manyetik kuzey (pusulanın manyetik iÄŸnesinin gösterdiÄŸi yön) ile hedef nokta arasındaki açıdır. kerteriz ayarlamak: önceden harita üzerinden (bakınız silva 1-2-3 sistami) okunmuÅŸ veya arazide alınmış kerteriz açılarını kullanarak ilerlemek için pusulayı ayarlamanız gerekir. pusulanın ayarlanması demek, döner bilezik üzerinde uygun rakamın (kerteriz açısı) referans çizgisi ile kesiÅŸtirilmesi demektir. örnek olarak; eÄŸer sapakta indiÄŸinizde 60 derece ile yaklaşık 10 dakika yürüdüğünüzde uygun bir kamp alanına varacağınız söylendi ise yapmanız gereken ÅŸudur: sapakta indikten sonra pusulanızı çıkartıp döner bilezikteki 60 rakamını referans çizgisi ile çakıştırırsınız. sonra pusulanın tamamını (yürüyeceÄŸiniz için vücudunuzu da) döndürerek, manyetik iÄŸnenin kuzey ucu ile bilezik üzerinde “n” (kuzey) iÅŸaretini çakıştırırsınız. (silva pusulalarda kuzeyi göstermesi gereken bütün bu bölümler kırmızıdır ve hızlı çalışırlar). pusulanızın üst kısmında yer alan “gidilen yön” okları size kamp alanının yönünü göstermektedir. bu hedefe gitmek için bazı noktalara dikkat etmeniz gerekir ama merak etmeyin biraz tekrarla pusula kullanımında uzmanlaşırsınız. unutmamanız gereken, pusulanın manyetik olarak ölçüm yaptığıdır. tükenmez ve otomatik basmalı kalemler, sırt çantası iskeletleri, metal bilezikli saatler, yüzük, araba gibi metal cisimler ile cep telefonu, bilgisayar benzeri manyetik dalgalar yayan bir ekipmanın pusula ibresini saptıracağını düşünmelisiniz. ölçümler bu tip cisimlerden uzakta yapılmalıdır. belli yerlerde kayaların içinde çok fazla ferro-metal var ise, pusula ile yön bulmak olanaksızdır. ülkemizdeki en bilinen örneklerden birisi de uludaÄŸ ve volfram madenidir. kerteriz almakkerteriz ayarlamak için ilk önce kerteriz almanız gerekir. bunu harita üzerinde öğrenebilirsiniz (silva 1-2-3 sistemi) ya da arazide gitmek istediÄŸiniz noktaya giderek yapabilirsiniz. diyelim ki, ileride bir tepeye çıkmak istiyorsunuz. aranızda belirgin bir coÄŸrafi engel yok ama ormanın içine girdiÄŸinizde aÄŸaçlar zirveyi görmenize engel olacak ve siz ormanın içinde yol bulmakla uÄŸraşıp vakit kaybetmek istemiyorsunuz. yapmanız gereken zirvenin kerterizini almak. kerteriz almak için pusulayı, gidilen yön oku zirvey gösterecek ÅŸekilde elinizde tutmanız gerekir. daha kolay ve hassas ölçüm yapmak için pusulayı göz seviyenizde tutabilirsiniz ama pusula tabanının yere tam paralel olması gerektiÄŸini unutmayın. döner bileziÄŸi çevirerek manyetik kuzey ibresi ile kuzeyi gösteren “n” iÅŸaretini ve kırmızı oku çakıştırın. çakışma noktasında kapsül içindeki çizgiler ile ibre paralel olacaktır. böylece manyetik kuzey ile hedef arasındaki açıyı, kerteriz açısını bulursunuz. orman içinde yürürken sıklıkla pusulayı kullanarak ilerleme yönünüzün doÄŸru olduÄŸunu kontrol edin. kerteriz çaısını okumanız ÅŸart deÄŸildir ama kapsülün kazara dönmesi durumunda yanlış yöne sapacağınız kesin olduÄŸundan kerteriz açısını ezberlemek ya da not etmek iyi bir alışkanlık olur. kerterizi takip etmekalınmış kerterizi izlemek teorik olarak basittir ama hepimiz biliriz ki arazide uzakta belirgin görünen noktalar örneÄŸin bahsettiÄŸimiz zirve, biz ilerledikçe görünmez olurlar ve yön ÅŸaşırabiliriz. arasıra pusulalarımızdan yapacağımız yön kontrolü çok saÄŸlıklı olmaz. hiç hata yapmamak için pusulayı hep elimizde tutmamız gerekir. onun yerine ilerlememiz gereken hayali bir çizgi üzerinde belirgin noktalar saptayıp devam etmek daha kolaydır. mesela, berlirgin bir aÄŸaç tam olarak ilerleme hattımızdaysa, ilk önce aÄŸaca gideriz. bunu yaparken aÄŸacı görerek bir gölün çevresinden dolaÅŸabiliriz, biraz saÄŸa ya da sola kayarak köprü geçebiliriz. aÄŸaç bizim birinci kerteriz noktamızdı ve yanına geldiÄŸimizde pusulamızdaki kerteriz açısı yine varmak istediÄŸimiz noktayı, zirveyi göstermektedir. zirveyi göremesek bile baÅŸka ara kerteriz noktaları belirleyerek adım adım hedefe varırız.geriden kestirmezaman zaman ara kerteriz noktalarınızı kaybedebilirsiniz. geriden kestirme tekniÄŸi ile fazla zaman kaybetmeden doÄŸru yönde ilerlemeye devam edersiniz. bunun için bir önceki kerteriz noktanızı görmeniz gerekmektedir. geriye dönün ve pusulanızı da kendiniz ile beraber döndürün. 180 derece döndüğünüzde pusulanın güney (beyaz) ibresi kapsülün içindeki kuzey okuyla çakışmalıdır. bu halde gidilen yön okunun önceki kerteriz noktasını gösteriyor olması gerekir. eÄŸer göstermiyorsa gösterinceye kadar saÄŸa ya da sola hareket edin. bu iÅŸlemi rotadan saptığınızı düşündüğünüz her zaman yapın. dönüş kerterizidiyelim ki zirveye vardınız ve aynı yolu izleyerek dönmek istiyorsunuz. kampınızın ya da arabanızın kerterizini almadınız hatta artık onları göremiyorsunuz. geri dönmeniz hala çok kolay. yola çıktığınız nokta ile kerterizini aldığınız varış hedefi arasında 180 derece açı farkı vardır. iki ayrı teknikle dönüş yolunuzu bulabilirsiniz. birinci yöntemde kerteriz açınızı matematik olarak 180 derece ayarlarsınız. eÄŸer kerteriz açınız 180 den küçük ise 180 derece ekleyin; 180 dereceden büyükse 180 çıkartın. dönen bileziÄŸi ayarlayın ve gidilen yön oku sizi baÅŸlangıç noktanıza geri götürecektir. ikinci yöntemde mevcut kerteriz açısını deÄŸiÅŸtirmeden aynen geri kestirme yönteminde olduÄŸu gibi manyetik ibrenin güney ucunun kapsül içindeki kırmızı yön okuyla çakıştırdığınızda pusula 180 derece dönmüş olur. engellerin çevresinde yön bulmakeÄŸer kerteriz açınızla ilerlerken arkasını göremediÄŸiniz yani ara kerteriz alamadığınız bir yere gelirseniz ne yapacaksınız? yapacağınız tek ÅŸey yanlara kaymak ve devam etmektir. eÄŸer saÄŸa ya da sola kaç metre veya pratik olarak kaç adım kaydığınızı ölçerseniz, engeli geçtikten sonra bir o kadar ters yöne ilerlersiniz. böylece engeli çizgisel olarak yapmanız gerektiÄŸi gibi aÅŸarsınız. bu iÅŸlemi yaparken iki önemli dikkat edilecek nokta vardır. birincisi, yana kayma, saÄŸa ya da sola 90 derece ile yapılmalıdır. çapraz kaymalar hata yapmanıza yol açar. ikincisi ise yana kaydıktan sonra da kerteriz açısı ile ilerlemeye devam etmektir. zaten aksi durumda çapraz ilerlemiÅŸ olursunuz.pusula kullanımı ile ilgili daha ayrıntılı bilgi için http://www.adrenalin.com.tr